Όλοι έχουμε ζήσει δύσκολους χωρισμούς, αλλά λίγοι μπορούν να συγκριθούν σε ένταση και πίκρα με τη διάλυση των Beatles. Μετά από μια δεκαετία όπου άλλαξαν για πάντα τη μουσική βιομηχανία, οι Fab Four έφτασαν στα όριά τους — και οι συγκρούσεις μέσα στα στούντιο έγιναν καθημερινότητα.
Όταν το συγκρότημα διαλύθηκε το 1970, ο John Lennon και ο Paul McCartney βυθίστηκαν σε μια προσωπική διαμάχη που στιγμάτισε τα πρώτα χρόνια των σόλο καριέρων τους. Παρόλο που είχαν υπάρξει ένα από τα πιο σπουδαία δημιουργικά δίδυμα στην ιστορία της μουσικής, οι διαφορές τους —που ήταν πάντα εκεί, μα κάποτε λειτουργούσαν δημιουργικά— τώρα τους χώριζαν βαθιά.
Μια σύγκρουση που ξέσπασε σε τραγούδια
Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960, η μουσική πορεία των Lennon και McCartney ακολουθούσε όλο και πιο διαφορετικές κατευθύνσεις: ο Lennon έτεινε σε πειραματισμούς και κοινωνικό σχολιασμό όπως στο Revolution 9, ενώ ο McCartney προτιμούσε πιο ανάλαφρες, μελωδικές συνθέσεις τύπου Maxwell’s Silver Hammer. Οι διαφωνίες φούντωναν στα τέλη της δεκαετίας, και μετά τη διάλυση των Beatles, τα απομεινάρια αυτής της έντασης έκαναν την εμφάνισή τους στα τραγούδια τους.
Στο άλμπουμ Ram (1971), ο McCartney έριξε κάποιες “διακριτικές” αιχμές προς τον Lennon με το κομμάτι Too Many People. Όμως, η απάντηση του Lennon ήρθε πολύ πιο άμεση και δηλητηριώδης: το How Do You Sleep? από το άλμπουμ Imagine.
Ένα τραγούδι-μαχαίρι
Το How Do You Sleep? είναι ένα ολομέτωπο λυρικό «χτύπημα» προς τον McCartney, με στίχους όπως:
“The only thing you done was yesterday, and since you’re gone you’re just another day.”
Αναφορές σαφείς τόσο στο Yesterday των Beatles όσο και στο πρώτο σόλο single του McCartney, Another Day — ένας σαρκαστικός υπαινιγμός ότι τα καλύτερά του είχαν περάσει.
Η έντονη πικρία του Lennon πυροδοτήθηκε και από τη νομική μάχη που είχε ξεκινήσει ο McCartney για τη διάλυση του συγκροτήματος. Όπως παραδέχτηκε αργότερα ο Lennon σε συνέντευξή του στο BBC Radio One λίγο πριν τον θάνατό του το 1980:
«Χρησιμοποίησα την αγανάκτηση που ένιωθα απέναντι στον Paul, σαν μια μορφή αδελφικής αντιζηλίας, για να γράψω ένα τραγούδι. Ήταν μια δημιουργική αντιπαλότητα… όχι μια άγρια εκδικητική μανία.»
Παρόλα αυτά, οι στίχοι του How Do You Sleep? στάζουν οργή και πικρία.
“Απόλυτα παιδαριώδες” – και μπορούσε να είναι ακόμα χειρότερο
Ο ποιητής και εκδότης Felix Dennis, που βρισκόταν στο στούντιο εκείνη την περίοδο, θυμάται ότι ο Lennon είχε γράψει ακόμη πιο προσβλητικούς στίχους, οι οποίοι τελικά κόπηκαν.
«Κάποια πράγματα ήταν απολύτως παιδαριώδη», σημείωσε. «Ευτυχώς δεν τα ηχογράφησε, γιατί έμοιαζαν με σχολιαρόπαιδα σε τουαλέτα που γελάνε με τα δικά τους κακόγουστα αστεία.»
Ευτυχώς, οι σχέσεις των δύο ανδρών δεν παρέμειναν παγωμένες για πάντα. Με το πέρασμα του χρόνου και αφού καταλάγιασε η ένταση, ο Lennon και ο McCartney κατάφεραν να συμφιλιωθούν — αν και το How Do You Sleep? παραμένει ως μια ωμή μαρτυρία του πόσο προσωπικά και έντονα έζησαν τον δικό τους «χωρισμό».
